Dyrektor generalny Rauta Andrij Ozejczuk opowiedział o popycie i kluczowych zmianach w branży budowlanej.
W 2024 r. ukraiński rynek budowlany w hrywnach wzrósł o 20% w porównaniu z 2023 r. i wyniósł około 200 mld UAH (4,6 mld euro).
Magazyny, fabryki i obiekty handlowe stały się głównymi segmentami inwestycji w nieruchomości komercyjne. Obwody kijowski i lwowski pozostają najbardziej atrakcyjnymi dla budowy nowych budynków, ponieważ mają dużą populację i dobrą lokalizację w stosunku do głównych szlaków komunikacyjnych. W 2024 r. łączna powierzchnia nowych projektów komercyjnych wzrosła o 54% w porównaniu do 2023 r. Segment magazynowy wzrósł dwukrotnie, a segment handlowy o 5%.
Wskaźnik pustostanów na rynku nieruchomości biurowych wynoszący około 25% zmusił deweloperów do spowolnienia lub zawieszenia realizacji nowych projektów w tym segmencie. W Kijowie większość nowo wybudowanych centrów biznesowych to obiekty, które zostały ukończone przed rosyjską inwazją. We Lwowie, pomimo zwiększonego popytu na biura, w 2024 r. oddano do użytku o 75% mniej nowej powierzchni biurowej niż rok wcześniej.
Na rynku budownictwa komercyjnego największy wzrost odnotował segment hotelowy, który wzrósł o 182%. Wynika to przede wszystkim z aktywnego rozwoju nieruchomości wypoczynkowych w zachodniej Ukrainie.
Odbudowa i ochrona infrastruktury krytycznej stanowi około 20% rynku budowlanego.
Popyt na pierwotnym rynku nieruchomości mieszkaniowych wzrósł o 7% w 2024 roku. Jednym z ważnych czynników było wprowadzenie programu eOselya, który odpowiadał za jedną trzecią kredytów na nowe budynki.
W 2024 r. znacznie wzrósł popyt na elektrownie słoneczne na dachach budynków komercyjnych i prywatnych domków letniskowych.
W latach 2019-2024 koszt budowy na Ukrainie się podwoił. Jednocześnie koszt materiałów i usług budowlanych wzrósł o około 24% w ciągu ostatniego roku.
Rośnie niedobór wykwalifikowanych pracowników budowlanych w zawodach fizycznych. W przypadku niektórych stanowisk pracodawcy muszą szukać specjalistów przez kilka miesięcy, a czasami sami szkolą swoich pracowników.
Niedobór wykwalifikowanych pracowników i wysoka inflacja zmuszają pracodawców do podnoszenia wynagrodzeń i wprowadzania nowych programów lojalnościowych dla pracowników. Średnio wynagrodzenia w branży budowlanej wzrosły o 20% w ciągu roku, co również przyczyniło się do wzrostu kosztów budowy.
Firmy budowlane aktywnie rekrutują emerytów i kobiety do wykonywania prac niewymagających dużej aktywności fizycznej: operatorów sprzętu budowlanego, kierowców, spawaczy itp.
Niedobór pracowników zachęca ukraińskie firmy do rozważenia zatrudnienia specjalistów budowlanych z Azji i Afryki.
W dniu 1 stycznia 2023 r. na Ukrainie weszła w życie ustawa „O wprowadzaniu wyrobów budowlanych na rynek” (rozporządzenie UE 305/2011), wprowadzająca nowy system nadzoru rynku w celu zapewnienia jakości materiałów budowlanych. Rok 2025 będzie ostatnim rokiem obowiązywania starych i nowych przepisów w sektorze budowlanym. Od 1 stycznia 2026 r. dostawcy wyrobów budowlanych objętych tą ustawą będą zobowiązani do sporządzania deklaracji właściwości użytkowych i rejestrowania ich w Jednolitym Państwowym Systemie Elektronicznym w dziedzinie budownictwa.
Począwszy od sierpnia 2024 r., zmiany w uchwale Gabinetu Ministrów Ukrainy nr 314 pozwalają zagranicznym firmom na budowę obiektów klasy konsekwencji CC2 i CC3 w czasie stanu wojennego poprzez złożenie oświadczenia do organu wydającego licencje. Otwiera to przed zagranicznymi wykonawcami szerokie możliwości realizacji projektów budowlanych w Ukrainie, zwłaszcza tych finansowanych przez instytucje międzynarodowe.
Na 2025 r. Ministerstwo Rozwoju Społeczności i Terytoriów Ukrainy zaplanowało aktualizację 7 DBN i opracowanie 80 norm mających na celu wdrożenie procesów optymalizacji projektowania i budowy, w tym technologii BIM, a także usunięcie barier w stosowaniu Eurokodów.
